Terleme vücudun ısı dengesini koruma yöntemidir, ancak bazı kişilerde bu mekanizma ihtiyaçtan çok daha fazla çalışır. Serin bir odada, hareketsiz otururken bile koltuk altının ıslanması, el sıkışmaktan kaçınmak, klavyede ya da telefon ekranında ıslaklık bırakmak, gün içinde kıyafet değiştirmek zorunda kalmak bu tablonun günlük yansımalarıdır. Aşırı terleme tıpta hiperhidrozis olarak adlandırılır ve kişinin sosyal yaşamını ciddi biçimde etkileyebilir. Terleme botoksu, ter bezlerini uyaran sinir sinyalini uygulandığı bölgede geçici olarak azaltarak bu şikayeti ele alır.
Uygulama neyi hedefler
Yüzdeki mimik uygulamalarından farklı olarak burada hedef kas değildir. Botulinum toksin, cildin yüzeye yakın katmanına, ter bezlerinin yoğunlaştığı düzeye verilir. Ter bezine giden sinyal azaldığında o bölgedeki ter üretimi belirgin biçimde düşer. Vücudun geri kalanının terlemesi etkilenmez, ısı düzenlemesi bozulmaz.
Hangi bölgelere uygulanır
- Koltuk altı: en sık tercih edilen ve uygulaması en konforlu bölgedir.
- Avuç içi: el terlemesi mesleki ve sosyal olarak en çok zorlayan tablodur; bölge daha hassastır.
- Ayak tabanı: ayakkabı içinde nem ve koku şikayetiyle birlikte değerlendirilir.
Şikayetin şiddeti ve bölgesi muayenede birlikte belirlenir; birden fazla bölge aynı seansta ele alınabilir ya da öncelik sırasına konabilir.
Kimler için düşünülür
Terlemesi günlük yaşamını, iş düzenini ya da sosyal ilişkilerini etkileyen ve antiperspiran gibi ilk basamak yöntemlerden yeterli fayda görmeyen kişiler için değerlendirilir. Terlemenin gece de sürmesi, kısa sürede başlaması, kilo kaybı ya da ateşle birlikte olması altta yatan başka bir durumu düşündürebilir; bu nedenle muayenede tiroid işlevi, ilaç kullanımı, enfeksiyon öyküsü ve hormonal değişiklikler gözden geçirilir. Gebelik ve emzirme döneminde, bazı nöromüsküler hastalıklarda ve bölgede aktif cilt enfeksiyonu varlığında uygulanmaz. Uygunluk hekim değerlendirmesiyle belirlenir.
Seans nasıl ilerler
Terlemenin en yoğun olduğu alan belirlenir ve bölge işaretlenir. Cilt temizlendikten sonra, işaretlenen alana belirli aralıklarla çok sayıda noktadan küçük hacimler verilir. Nokta sayısı bölge genişliğine göre değişir; koltuk altı gibi alanlarda uygulama hızlı ilerler. Avuç içi ve ayak tabanı daha hassas olduğundan konfor için soğuk uygulama gibi ek önlemler alınabilir ve işlem parça parça yürütülür. Seans sonunda özel bir pansumana gerek kalmaz.
Etkinin başlaması ve süresi
Terlemedeki azalma genellikle iki ile yedi gün içinde başlar ve ilk iki hafta içinde yerleşir. Etki çoğunlukla birkaç ay sürer; koltuk altında bu süre avuç içine göre daha uzun olma eğilimindedir. Sıcak aylarda ve yoğun fiziksel aktivite gerektiren işlerde tekrar ihtiyacı daha erken doğabilir. Tekrar zamanlaması şikayetin geri dönüşüne göre kişiye özel planlanır. Sonuçlar kişiden kişiye değişir ve belirli bir sonuç taahhüt edilemez.
Uygulama sonrası dikkat edilecekler
- İlk gün yoğun egzersiz, sauna, hamam ve sıcak duştan kaçının.
- Koltuk altı uygulamasından sonra ilk gün ağda, tıraş ve deodorant kullanmayın.
- Enjeksiyon noktalarında kısa süreli kızarıklık ve hafif hassasiyet olağandır.
- Avuç içi uygulamasından sonra ilk saatlerde ağır nesne taşımaktan kaçının.
Uygulamayla birlikte yürüyen önlemler
Aşırı terleme tek bir başlıkla ele alınan bir şikayet değildir. Alüminyum klorür içeren güçlü antiperspiranlar çoğu kişide ilk basamaktır ve akşam, cilt kuruyken uygulandığında daha iyi tolere edilir; uygulamadan sonra bu ürünler tamamen bırakılmaz, ihtiyaç azaldığı ölçüde daha seyrek kullanılır. Pamuk ve keten gibi nefes alan kumaşlar, sentetik ürünlere göre nemi daha iyi yönetir. Ayak terlemesinde ayakkabıyı gün aşırı değiştirmek, nem tutmayan çorap kullanmak ve ayakları iyice kurulamak koku şikayetini de hafifletir. Kafein ve baharatlı yiyecekler bazı kişilerde terlemeyi tetikler; bunu kendi üzerinizde gözlemlemeniz plana yön verir. Stresle artan terlemede uygulamanın yanında nefes egzersizleri ve uyku düzeni gibi başlıklar da konuşulur. Şikayetinizin hangi durumlarda arttığını birkaç hafta boyunca not etmeniz, tekrar zamanlamasının kişiye özel planlanmasını kolaylaştırır. Bu önerilerin tamamı hekim değerlendirmesiyle sizin günlük düzeninize göre ayrıntılandırılır ve sonuçlar kişiden kişiye değişir.
Sık karıştırılan noktalar
En sık duyulan endişe, terlemenin engellenmesinin vücuda zarar vereceğidir. Uygulama yalnızca sınırlı bir bölgeyi etkiler; vücudun ısı düzenlemesi diğer bölgelerdeki ter bezleri üzerinden sürer. İkinci karışıklık, terlemenin tamamen ve kalıcı olarak duracağı beklentisidir. Amaç normal terlemeyi ortadan kaldırmak değil, günlük yaşamı zorlaştıran aşırı terlemeyi belirgin biçimde azaltmaktır ve etki geçicidir. Üçüncüsü koku ile ilgilidir: koku çoğunlukla ter ile cilt bakterilerinin etkileşiminden doğar, terleme azaldığında koku şikayeti de hafifleyebilir ancak bu ayrı bir hedef olarak ele alınmaz.